بیماری میلیا

بیماری میلیا چیست؟

بیماری میلیا (Milia) یک عارضه پوستی نسبتاً شایع و بی‌خطر است که به صورت برجستگی‌های کوچک، سفید یا مایل به زرد روی پوست ظاهر می‌شود. این برجستگی‌ها در واقع کیست‌های سطحی هستند که از تجمع کراتین (پروتئینی موجود در پوست، مو و ناخن) زیر سطح پوست ایجاد می‌شوند.

انواع میلیا

• میلیای اولیه: رایج‌ترین نوع، معمولاً روی صورت ظاهر می‌شود.
• میلیای ثانویه: ناشی از آسیب‌های پوستی مثل سوختگی یا استفاده طولانی از داروهای استروئیدی.
• میلیا در نوزادان: بسیار رایج و معمولاً خودبه‌خود از بین می‌رود.
• میلیای جوانی و فورانی: در برخی افراد به‌صورت گروهی و گسترده ظاهر می‌شود.
• میلیا ان پلاک: نوع نادر که به صورت پلاک‌های بزرگ‌تر دیده می‌شود.

علل بروز میلیا

• استفاده از کرم‌های سنگین یا محصولات آرایشی چرب
• آسیب‌های پوستی (مثل آفتاب‌سوختگی یا بثورات)
• اختلالات ژنتیکی یا بیماری‌های خودایمنی
• پیری و کاهش توانایی طبیعی پوست در لایه‌برداری
• استفاده طولانی‌مدت از داروهای استروئیدی.

روش‌های درمان

اگرچه میلیا معمولاً نیازی به درمان ندارد و خودبه‌خود از بین می‌رود، اما در صورت نیاز به حذف یا زیبایی بیشتر، می‌توان از روش‌های زیر استفاده کرد:

• تخلیه دستی توسط پزشک | با ابزار استریل، بدون آسیب به پوست |
• رتینوئیدهای موضعی | کمک به لایه‌برداری و کاهش کراتین |
• لایه‌برداری شیمیایی | حذف سلول‌های مرده پوست |
• کرایوتراپی (سرما درمانی) | تخریب کیست‌ها با نیتروژن مایع |
• لیزردرمانی | حذف دقیق و سریع برجستگی‌ها |
• درمان خانگی ملایم | استفاده از کرم‌های سبک و پاکسازی منظم پوست |

کارهایی که نباید انجام دهید

• فشار دادن یا سوراخ کردن میلیا در خانه
• استفاده از صابون‌های قوی یا کرم‌های سنگین در ناحیه دور چشم
• خوابیدن با آرایش سنگین روی پوست

علل اصلی بروز میلیا

• میلیا زمانی شکل می‌گیرد که کراتین (پروتئینی موجود در پوست، مو و ناخن) زیر سطح پوست گیر می‌افتد و نمی‌تواند به‌درستی دفع شود. این اتفاق ممکن است به دلایل مختلفی رخ دهد:
• آسیب‌های پوستی: سوختگی، تاول، بثورات یا قرار گرفتن طولانی‌مدت در معرض آفتاب می‌تواند روند طبیعی بازسازی پوست را مختل کند و باعث تجمع کراتین شود.
• استفاده از محصولات سنگین یا چرب: کرم‌های غلیظ، ضدآفتاب‌های سنگین یا آرایش طولانی‌مدت می‌توانند منافذ پوست را مسدود کرده و زمینه‌ساز میلیا شوند.
• داروهای استروئیدی موضعی: مصرف طولانی‌مدت پمادهای استروئیدی ممکن است باعث اختلال در عملکرد پوست و ایجاد میلیا گردد.
• پیری پوست: با افزایش سن، توانایی پوست در لایه‌برداری طبیعی کاهش می‌یابد و سلول‌های مرده راحت‌تر تجمع می‌کنند.
• بیماری‌های پوستی زمینه‌ای: شرایطی مانند روزاسه، اگزما یا شوره سر می‌توانند پوست را مستعد میلیا کنند.
• عوامل ژنتیکی یا بیماری‌های خودایمنی: برخی افراد به‌طور ژنتیکی مستعد این عارضه هستند، یا ممکن است در اثر بیماری‌هایی مثل لوپوس دچار میلیا شوند.
• نوزادان تازه‌متولدشده: در نوزادان، میلیا اغلب به‌صورت طبیعی و موقتی ظاهر می‌شود و معمولاً بدون درمان خاصی از بین می‌رود.

درمان

درمان میلیا بسته به نوع، شدت و محل بروز آن می‌تواند از روش‌های ساده خانگی تا درمان‌های تخصصی پزشکی متفاوت باشد. در ادامه، بهترین گزینه‌ها را برای درمان این کیست‌های سفید کوچک مرور می‌کنیم.

درمان‌های موضعی و خانگی

اگر میلیا خفیف باشد یا در نواحی حساس مثل اطراف چشم ظاهر شود، این روش‌ها می‌توانند مؤثر باشند:

• رتینوئیدهای موضعی: کرم‌های حاوی ویتامین A (مثل ترتینوئین) به لایه‌برداری پوست و کاهش تجمع کراتین کمک می‌کنند.
• لایه‌برداری ملایم: استفاده از اسکراب‌های سبک یا ماسک‌های آنزیمی برای حذف سلول‌های مرده.
• سرکه سیب یا گلاب: برخی منابع پیشنهاد می‌کنند استفاده موضعی از این مواد به پاکسازی پوست کمک می‌کند، البته با احتیاط و تست حساسیت.
• شست‌وشوی منظم با شوینده ملایم: برای جلوگیری از انسداد منافذ و تجمع کراتین.

درمان‌های تخصصی پزشکی

در موارد شدیدتر یا برای حذف سریع‌تر، پزشک متخصص پوست می‌تواند از روش‌های زیر استفاده کند:

• تخلیه دستی | با ابزار استریل، محتویات میلیا خارج می‌شود؛ فقط توسط پزشک انجام شود. |
• کرایوتراپی | استفاده از نیتروژن مایع برای منجمد کردن و حذف میلیا. |
• لیزر درمانی | حذف دقیق و سریع با لیزر، مناسب برای موارد گسترده یا مقاوم. |
• لایه‌برداری شیمیایی | حذف لایه‌های سطحی پوست برای تحریک بازسازی. |
• گرمادرمانی (دیاترمی) | استفاده از گرما برای تخریب کیست‌ها. |

نکات مهم

• هرگز میلیا را در خانه فشار ندهید یا سوراخ نکنید—این کار باعث التهاب و آسیب به پوست می‌شود.
• اگر میلیا در اطراف چشم یا نواحی حساس است، حتماً با پزشک مشورت کنید.
• درمان ممکن است چند هفته تا چند ماه طول بکشد، بسته به نوع پوست و روش انتخابی.

راه های پیشگیری

برای پیشگیری از میلیا، باید تمرکز را بر حفظ سلامت پوست، جلوگیری از انسداد منافذ و کاهش تجمع کراتین قرار داد. در ادامه، راهکارهای مؤثر و دقیق برای پیشگیری از این کیست‌های سفید کوچک آورده‌ام.

• ۱. پاکسازی منظم پوست
  – روزانه صورت خود را با شوینده‌ای ملایم و غیرچرب بشویید.
  – از صابون‌های قوی یا حاوی الکل خودداری کنید، به‌ویژه در نواحی حساس مثل اطراف چشم.
• ۲. انتخاب محصولات مراقبتی مناسب
  – از کرم‌ها و ضدآفتاب‌های سبک و غیرکومدوژنیک (non-comedogenic) استفاده کنید.
  – از مصرف کرم‌های سنگین، چرب یا حاوی روغن‌های معدنی پرهیز کنید.
• ۳. لایه‌برداری منظم
  – هفته‌ای یک تا دو بار از اسکراب‌های ملایم یا ماسک‌های آنزیمی استفاده کنید تا سلول‌های مرده پوست دفع شوند.
  – لایه‌برداری بیش از حد می‌تواند پوست را تحریک کند، پس تعادل را رعایت کنید.
•  ۴. محافظت در برابر آفتاب
  – استفاده روزانه از ضدآفتاب با SPF مناسب، حتی در روزهای ابری.
  – آفتاب‌سوختگی می‌تواند پوست را آسیب‌پذیر کرده و زمینه‌ساز میلیا شود.
• ۵. پرهیز از مصرف بی‌رویه داروهای استروئیدی موضعی
  – استفاده طولانی‌مدت از کرم‌های کورتونی می‌تواند باعث بروز میلیا شود.
  – فقط با تجویز پزشک از این داروها استفاده کنید.
• ۶. توجه به عوامل ژنتیکی و بیماری‌های زمینه‌ای
  – اگر سابقه خانوادگی میلیا دارید یا دچار بیماری‌های پوستی مثل روزاسه یا اگزما هستید، مراقبت بیشتری از پوست خود داشته باشید.
• ۷. خوابیدن با پوست تمیز
  – هر شب قبل از خواب آرایش خود را کاملاً پاک کنید.
  – خوابیدن با آرایش یا کرم‌های سنگین می‌تواند منافذ پوست را مسدود کند.